همايش ملی پيشرفت های معماری سازمانی

صفحه اصلی / نهمین همایش پیشرفت‌های معماری سازمانی ایران

تحلیل تطبیقی سازوکارهای حکمرانی داده در مواجهه با تنوع نهادی و پیچیدگی‌های بین‌سازمانی

نویسندگان :

فاطمه جمالی¹ علی شایان² علیرضا حسن زاده³ اسماء حمزه⁴

1- دانشگاه تربیت مدرس 2- دانشگاه تربیت مدرس 3- دانشگاه تربیت مدرس 4- پژوهشکده بیمه

کلمات کلیدی :

حکمرانی داده،تنوع نهادی،پیچیدگی بین سازمانی،ساز وکارهای حکمرانی،تحلیل کیفی

چکیده :

در عصر تحول دیجیتال، حکمرانی داده به‌عنوان یک سازوکار راهبردی برای مدیریت دارایی‌های اطلاعاتی و تسهیل نوآوری دیجیتال، با چالش‌هایی نظیر تنوع نهادی و پیچیدگی‌های بین‌سازمانی مواجه است. این مقاله با هدف تحلیل تطبیقی سازوکارهای حکمرانی داده، از روش تحقیق کیفی و کدگذاری مضمونی با استفاده از نرم‌افزار MAXQDA2024 بهره گرفته است. یافته‌ها نشان می‌دهند که حکمرانی داده در محیط‌های چندنهادی نیازمند رویکردی اقتضایی و چندسطحی است که شامل سازوکارهای سازمانی، فنی و فرایندی می‌شود. در سطح سازمانی، توسعه ساختارهای حاکمیتی، تعامل میان ذی‌نفعان و هم‌راستایی نهادی از عوامل کلیدی موفقیت هستند. در سطح فنی، ارتقای مهارت‌های تحلیلی، استانداردسازی معماری داده و سرمایه‌گذاری در فناوری دیجیتال نقش مؤثری ایفا می‌کنند. همچنین، در سطح فرایندی، طراحی مکانیسم‌های حاکمیتی چندسطحی و همکاری داده‌ای میان سازمان‌ها برای مواجهه با پیچیدگی‌های نهادی ضروری است. این پژوهش با ارائه چارچوبی مفهومی، به درک بهتر الگوهای حکمرانی داده در محیط‌های پویا کمک کرده و زمینه‌ساز توسعه مدل‌های منعطف و مشارکتی در حوزه مدیریت داده می‌گردد.